कारखान्यातील उत्पादन, कामगारांची सुरक्षितता आणि मालाचा प्रवाह यांचा थेट संबंध जागेच्या रचनेशी असतो. औद्योगिक वास्तुमध्ये या सगळ्याचा एकत्रित विचार केला जातो.
मुख्य रचना
- मुख्य गेट: उत्तर, पूर्व किंवा ईशान्य दिशेला.
- ऑफिस ब्लॉक: उत्तर किंवा पूर्व भागात.
- जड मशिनरी: दक्षिण, पश्चिम किंवा नैऋत्य भागात.
- बॉयलर, भट्टी, जनरेटर, ट्रान्सफॉर्मर: आग्नेय भागात.
- कच्चा माल: नैऋत्य भागात.
- तयार माल: वायव्य भागात, जेणेकरून तो लवकर बाहेर जाईल.
- पाण्याची टाकी व बोअरवेल: ईशान्य भागात.
- कामगारांचे क्वार्टर्स: वायव्य किंवा आग्नेय भागात.
मालाचा प्रवाह
कच्चा माल नैऋत्येकडून आत येऊन, प्रक्रियेनंतर तयार माल वायव्य किंवा उत्तरेकडून बाहेर जावा अशी रचना आदर्श मानली जाते.
मोकळी जागा
कारखान्याच्या उत्तर आणि पूर्व बाजूला जास्त मोकळी जागा ठेवावी. नैऋत्य भागात उंच बांधकाम किंवा जड साठवण असावी.
📧 नवीन लेख, सण व ऑफर — ईमेलवर📧 नए लेख, त्योहार व ऑफ़र — ईमेल पर📧 New articles, festivals and offers — by e-mailकधीही एका क्लिकमध्ये बंद करता येते.कभी भी एक क्लिक में बंद कर सकते हैं।Unsubscribe any time in one click.
